Kop (hand)stand is de koning van alle yogahoudingen

‘Wanneer alles in het leven op zijn kop staat, is het het beste om zelf ook op de kop te gaan staan’, zeggen de ervaren yogi’s. In de kopstand (sirsasana) gaan we ook anders naar het leven kijken en zien we alles vanuit een andere perspectief. Wanneer we de kopstand niet kunnen doen, beoefenen we de schouderstand (sarvangasana). De schouderstand heeft bijna dezelfde werking als de kopstand. Beide houdingen hebben een verjongend en ontspannend effect. Er zijn meerdere variaties mogelijk en we kunnen ze op verschillende manieren beoefenen. De schouderstand en de kopstand zijn yogahoudingen voor alle onderdelen van het lichaam. Beide hebben zoveel positieve effecten op het lichaam dat ze terecht de koningin en de koning van alle yogahoudingen genoemd worden. De schouderstand is in vergelijking met de kopstand best makkelijk uit te voeren. De kopstand is meer intens en krachtig omdat het lichaamsgewicht voornamelijk gedragen wordt door het hoofd. Elke dag een paar minuten in de kopstand staan zorgt voor een goede gezondheid. De spirituele chakra’s worden geopend omdat in de kopstand de lagere energieën direct omgevormd worden naar de hogere energieën. De schouderstand heeft meer vrouwelijke en de kopstand meer mannelijke energie. Het is belangrijk dat we de houdingen niet forceren, maar ze langzaam opbouwen.

Voorwaarden voor de beoefening:

  • in goede gezondheid verkeren
  • minstens twee uur voor de beoefening niet eten
  • de darmen en de blaas dienen eerst geledigd te worden
  • doe eerst een paar oefeningen voor de nek en de schouders
  • begin tegen de muur als je de houding voor het eerst doet
  • blijf niet te lang in de houding
  • tijdens menstruatie en zwangerschap vermijd je de schouder- en kopstand
  • bij te hoge bloeddruk en andere lichamelijke klachten overleg je eerst met een arts

Enkele voordelen:

  • activeert de schildklier
  • activeert de bloedsomloop en het lymfesysteem
  • verbetert de spijsvertering
  • verbetert de lichaamshouding
  • verdiept de adem
  • verbetert de doorbloeding in het bekken
  • meer zuurstof in de hersenen
  • goede hormoonbalans
  • minder druk op de wervels
  • werkt ontspannend op de geest
  • verjongend effect
  • verbetert het evenwichtsgevoel

SIRSASANA – Kopstand
Kom op handen en knieën. Plaats de kruin van het hoofd tussen de handen. Krul je tenen en strek je benen goed door. Loop met de voeten naar het hoofd toe en plaats je knieën op de bovenarmen. Strek dan rustig de benen naar omhoog.

Ademoefeningen

We leven zolang er adem is in het lichaam. Zonder adem is er geen leven mogelijk. In verschillende delen van het lichaam heeft de adem een andere functie. De verschillende plaatsen waar de adem zich naartoe beweegt worden vayu’s, ademrichtingen genoemd. Er zijn vijf belangrijkste vayu’s. Deze zijn: prana, apana, samana, udana en vyana vayu. Prana vayu is verantwoordelijk voor de gaswisseling; apana vayu voor het bekken; samana vayu heeft te maken met de vertering van het voedsel; udana vayu is voor het hoofd en vyana vayu voor de bloedcirculatie. Vyana vayu werkt in alle richtingen, door het hele lichaam. Met de ademoefeningen reguleren we de stroom van alle vijf vayu’s.
Wanneer de Prana en de Apana, twee goedgunstige krachten van de mensheid, met volle kracht beginnen te werken, dan kunnen zij de ziel, de heer van dit lichaam, losmaken van alle mogelijke banden, zowel hoge als lage. – Atharva Veda

Yoga en hardlopen

Yoga is in het begin best confronterend. Ook hardlopen is aan het begin een uitdaging voor de meeste mensen. Je wordt geconfronteerd met je lichaam en geest. Ineens word je je bewust van de adem en leer je meer over jezelf.

Met yoga worden de spieren langer en soepeler. De gewrichten worden elastischer. Met hardlopen worden zowel de spieren als de gewrichten sterker. Yoga en hardlopen zijn goed voor de doorbloeding en massage van de inwendige organen. Tijdens het hardlopen wordt het lichaam warm en deze warmte heeft ook een reinigend effect. Ook tijdens yoga en ademhalingsoefeningen wordt het lichaam van binnen gereinigd.

Hardlopen is belastend voor de gewrichten. Vooral de knieën, voeten en hamstrings hebben het soms zwaar. Met yoga breng je het lichaam weer in balans. Tijdens het hardlopen zijn de spieren aangespannen en yoga is een goede compensatie hiervoor. Met yoga kan het lichaam zich herstellen. Yoga leert je ook dichter bij jezelf te komen en te leren luisteren naar je lichaam. Hierdoor ontwikkel je een betere lichaamsintelligentie en die is tijdens het hardlopen hard nodig. Alles in het lichaam is met elkaar verbonden, ook al denken we soms anders. Met yoga worden we ons meer bewust van de verbondenheid.

Het hartchakra

Het hartchakra zit boven de onderste drie en onder de bovenste drie chakra’s. In het hartchakra zijn we ‘menselijk’. De onderste drie chakra’s zijn materieel en van nature dierlijk. De bovenste drie chakra’s zijn spiritueel. Bij de meeste mensen blijft de energie in de onderste drie chakra’s hangen. Door yoga, ademhalingsoefeningen en meditatie kun je de energie langzaam naar het hartchakra laten stijgen. De spirituele ontwikkeling volgt.

ANAHATA (ONGESLAGEN GELUID)
Het woord anahata betekent ‘ongeslagen geluid’. Het hart ‘hoort’ en ‘voelt’. Het is de stem van de stilte. Lucht is het element van dit chakra. De lucht beweegt in alle richtingen en het is iets wat we delen met elkaar. Zonder lucht en liefde is er geen leven. Op dat niveau zijn we met elkaar verbonden.

In het vierde chakra zit een kracht met ongekende mogelijkheden en met een eigen intelligentie. Het vierde chakra is lief en sterk tegelijkertijd. Hier gaat het om de onvoorwaardelijke liefde. Als je onvoorwaardelijk liefhebt, blijf je nooit met lege handen achter. Wanneer je vanuit het vierde chakra leeft, heb je een directe verbinding naar het zevende chakra. Je krijgt toegang tot meer kennis.

Wij verlangen allemaal naar de verbinding met onszelf. Het geluk zoeken we overal, maar eigenlijk zit het allemaal in ons hart.

Mantra AUM

Volgens de yogische traditie is het zichtbare universum uit de klank AUM ontstaan. Uit de drie letters AUM ontstaat OM. De vibraties van het pure, universele bewustzijn produceren het stille geluid OM. Uit deze klank zijn de vijf basiselementen ontstaan. Alles in de natuur en de mens bestaat uit deze elementen. OM is de oerklank en komt voor in alle tradities (shalom, hum, amen, amin).

OM is het symbool voor vier bewustzijnsniveaus en de wereld van maya, illusie. Deze zijn: de normale waaktoestand, droomtoestand, diepe slaap, absolute staat van zijn en de illusie. Door de sluier van de illusie zien we de waarheid niet. Wanneer je het spirituele pad bewandelt, is transformatie naar een hogere staat van bewustzijn mogelijk.

OM heeft een genezende werking op het lichaam en de geest. Wanneer we de klank OM chanten, ervaren we rust en maken we contact met onszelf. In AUM zijn de drie belangrijkste levensenergieën aanwezig. Dat zijn: creatieve energie, energie van levensonderhoud en energie van verandering. In de klank OM worden we herinnerd aan deze levenscyclus, aan onze af- en aankomst.

OM chanting heeft een duizenden jaren oude traditie. De vibraties van deze klank transformeren de emoties, negatieve energie en gedachten. Wanneer we regelmatig de mantra OM chanten, ervaren we rust, vrede en liefde. (Gezond leven met yoga, Maja Miklic)

Het spirituele hart

Wanneer iemand je vraagt wie je bent, dan wijs je met je hand naar het hart. Het hart zit in de borstkas, in het midden van het lichaam. Het is ook het centrum van je bewustzijn en is veel meer dan een spier. Het hart is het allereerste orgaan dat volledig werkt in een menselijk embryo.
Alle indrukken en informatie van buitenaf komen eerst bij het hart binnen en daarna gaan ze naar de hersenen. Van de hersenen ontvangt het lichaam de signalen en reageert daarop. Het buikgevoel is een reactie op de impulsen vanuit de hersenen.

De belangrijkste weg voor de meesten van ons is van het hoofd naar het hart. In de stilte laten we het hart spreken.

Wanneer we het hart en de hartenwens negeren, leidt dat meestal tot een ongelukkig leven. Het hart is de kern van ons bestaan. Leren naar het hart te luisteren en vanuit het hart te handelen is het mooiste wat er is. Het hart is de schakel tussen het lichaam en de ziel. Het brein heeft meer een lichamelijke functie en het hart werkt op een dieper niveau. Naast het fysieke hart bestaat er ook een spiritueel hart. De weg van yoga is de weg van het spirituele hart. (Yoga voor het hart, Maja Miklic)

“Hier is mijn geheim, mijn simpele geheim. Alleen met het hart kun je goed zien. Wat essentieel is, is onzichtbaar voor het oog.” – Antoine de Saint-Exupéry

Hoe begin ik met yoga?

Kan ik zomaar beginnen met yoga?
Ja, iedereen kan beginnen met yoga. De yogameesters zeggen altijd dat yoga voor iedereen geschikt is, behalve voor luie mensen. Als je geen discipline hebt, kun je geen yoga doen en boek je ook geen resultaten. Yoga kun je prima op je eigen niveau beoefenen.

Ik ben niet lenig. Is yoga iets voor mij?
Yoga is voor iedereen. Met tijd, discipline en regelmatig oefenen ga je al na een paar maanden het verschil merken. We verschillen allemaal van elkaar. Yoga is geen competitie. Je mag het op je eigen manier en volgens je eigen niveau beoefenen.

Kan yoga mij helpen bij stress en overspannenheid?
Yoga in combinatie met meditatie is sinds duizenden jaren het beste middel hiervoor. De stress wordt ons soms te veel en dan geeft het lichaam bepaalde signalen waarnaar geluisterd moet worden. Als je niet naar je lichaam luistert, wordt het alleen maar erger totdat je ziek wordt. Als je ziek bent, is de balans al weg en moet je rust nemen om eerst die balans terug te vinden. Stress wordt ook minder wanneer je dieper en bewuster gaat ademen.

Ik heb moeite om mijn rug recht te houden tijdens meditatie. Hoe mediteer ik dan?
Yoga oefeningen zijn “ooit bedacht” om het lichaam zover te krijgen dat je urenlang stil kunt zitten en mediteren. Vraag niet gelijk te veel van jezelf. Als je je rug niet recht kunt houden, ga je tegen de muur of in een stoel zitten, zodat je rug ondersteuning heeft. Langzaam worden de spieren sterker en kun je wel zonder leuning mediteren.

Kan ik yoga thuis oefenen?
Zeker voor een beginnende yogabeoefenaar is het aan te raden om eerst onder begeleiding yoga te leren. Oefeningen correct uitvoeren is een eerste vereiste als je verder wilt komen in yoga. Thuis is dus niet zo verstandig als je nog niet zeker bent dat je het goed doet. Ook is een persoonlijk contact met je docent(e) belangrijk. Yoga leren en beoefenen is een transformatieproces.

Wat moet ik aan tijdens yoga?
Het beste is een makkelijke broek of een legging. Misschien warme sokken en een warme trui voor de ontspanning. Het is aan te raden om minstens een uur voor de aanvang van de les niet te eten. Met een volle maag kun je niet tot rust komen.

Sūrya Namaskāra: De zonnegroet

De zonnegroet doe je in je eigen tempo. Dat kan snel of langzaam zijn, afhankelijk van je conditie en behoeftes. 

Stappen:

  1. Ga in de richting van het oosten staan. Plaats de voeten op heupbreedte. De armen zijn ontspannen langs het lichaam.
  2. Op een inademing open je je armen zijwaarts en strek ze naar omhoog.
  3. Buig naar achteren, open de borst en kijk naar je handen.
  4. Op een uitademing kom je met een rechte rug naar voren en plaats je de handen naast je voeten op de grond.
  5. Adem in en kijk naar voren. Stap met de linker- en daarna met de rechtervoet ver naar achteren.
  6. Adem uit en ga naar de hoge plank houding.
  7. Buig de ellebogen en kom naar de grond. Plaats je handen naast de borst en houd de ellebogen bij het lichaam.
  8. Adem in en til je hoofd en borst van de grond.
  9. Adem uit en kom je terug uit de cobrahouding. Plaats je de kin op de grond.
  10. Op een inademing strek je naar de neerwaartse hondhouding. Adem uit en rek je het lichaam goed uit.
  11. Adem in en stap met de linker- en rechtervoet tussen de handen naar voren.
  12. Adem uit en blijf even in de vooroverbuiging.
  13. Op een inademing kijk je naar voren en strek je de armen naar omhoog.
  14. Adem uit en buig naar achteren.
  15. Ontspan je beide armen langs het lichaam.
  16. Herhaal de oefening beginnend met de rechter voet naar achteren. Dit is een ronde zonnegroet.

De zonnegroet verhoogt prana, levensenergie en helpt je om de dag goed te beginnen. Levenskracht is een goede kwaliteit voor de geestelijke bewustwording. De zonnegroet kan andere asana’s niet vervangen, maar kan wel voldoende beweging zijn in de ochtend.
Effect: het werkt door op de wervelkolom, met name heiligbeen, lendenen- en borstwervels. Het is goed voor het hart en de bloedsomloop. Het stimuleert de werking van de nieren en heeft een gunstige invloed op de stoelgang en het zenuwstelsel. De zonnegroet is actief en ontspannen tegelijkertijd.

Yoga is een weg naar binnen

“Een reis van duizend mijlen begint met een enkele stap“. Yoga is een weg naar binnen. Yoga is meer dan alleen lichamelijk bezig zijn. Yoga brengt je in evenwicht. Alle losse stukjes van jezelf worden verenigd. Je voelt je een met jezelf en met anderen, je ervaart geluk en harmonie. Yoga is accepteren wat er is en daar dieper op in gaan. Jezelf zijn en bij jezelf blijven. Altijd en overal. Bewust, alert en ontspannen tegelijkertijd. Het is de beste medicijn van 24 uur wordt weleens gezegd.
Het is niet alleen de beste, maar ook altijd en overal verkrijgbaar. Het vereist wel discipline, maar het loont ook. Het is geschikt voor iedereen die daar open voor staat. Yoga is niet zweverig, maar juist heel erg aards. Je wordt bewust van het lichaam, de adem en de geest.

Bewustwording met yoga

Bij yoga gaat het vooral om bewustwording. Het gaat niet alleen om het lichaam, maar ook om de adem, de geest en emoties. In een yogahouding houding word je je bewust van het huidige moment, van je lichaam en adem. Doordat je de beweging en adem met elkaar verbindt, heb je je geest onder controle. De aandacht is naar binnen gericht. Je accepteert de conditie en lenigheid van het lichaam op dat moment. Het ultieme doel van yoga is samadhi, bevrijding en verlichting. Om verder in yoga te komen is een strenge discipline vereist. Als yogi gaat het je niet om het resultaat. Het beoefenen van yoga is een doel op zich. Samadhi kun je niet forceren, het wordt je wel of niet gegeven. – Uit het boek 300 yogahoudingen

Over de sporadische kniepijn

Bijna iedereen heeft weleens last van de kniepijn gehad. Volgens David Wolfe (rawfood-deskundige) verdwijnt de kniepijn nadat je voor ongeveer 1,5 uur met de voeten op de grond staat (of zit). De pijn heeft volgens hem te maken met de moderne levensstijl, welke totaal onnatuurlijk is. Het helpt wanneer je dus echt contact maakt met de ‘moeder aarde’. Volgens de chakraleer zijn de knieën met het derde chakra verbonden. Derde chakra gaat over het ego, doelen bereiken, ambitie, weten wat je wilt enz. Pijn in de knieën kan dus ontstaan ook wanneer je ‘de weg kwijt bent’ of je weet niet precies hoe je vorm moet geven aan je leven. Vanuit de natuurgeneeskunde heb ik geleerd dat de kniepijn te maken kan hebben met te veel afvalstoffen in het lichaam. Vooral wanneer we ongezond eten en ontlastingsproblemen hebben. De darmen zijn verstopt en dat reflecteert zich in de kniepijn. Het klinkt misschien gek, maar probeer wat gezonder te eten en zie het resultaat.

Hieronder nog enkele adviezen voor de kniepijn preventie:

  1. Simpele kniemassage met warme kokosolie. Masseer je knieën regelmatig voor ongeveer 15 minuten;
  2. Zorg dat je voldoende magnesium binnenkrijgt. De gewrichtspijn kan ontstaan ook door een magnesiumtekort. Epsom zout in een warm (voet)bad vult de magnesium weer aan;
  3. Zorg voor voldoende vitamine D. Ga naar buiten als de zon schijnt, drink versgeperste sinaasappelsappen, eet avocados.